انتخاب و خرید فرش یکی از تصمیم های مهم برای هر خانه ای است. بسیاری از خریداران هنگام خرید با این پرسش مواجه می شوند: چطور بفهمیم فرش دستباف است یا ماشینی؟
از آن جایی که قیمت و ارزش فرش دستباف با فرش ماشینی تفاوت زیادی دارد، دانستن روش های تشخیص بسیار ضروری است. در این مقاله از قالیشویی صمیم در سعادت آباد به بررسی تمام نکات کاربردی و روش های علمی برای تشخیص این دو نوع فرش می پردازیم.
همچنین برای کسب اطلاعات بیشتر در رابطه با شستشوی فرش دستباف میتوانید به مقاله مربوطه مراجعه نمایید.

جلوگیری از پرداخت هزینه ی بالا برای فرش تقلبی
حفظ ارزش سرمایه گذاری در خرید فرش دستباف
کمک به انتخاب آگاهانه برای دکوراسیون خانه
جلوگیری از فریب خوردن توسط فروشندگان سودجو
اولین روش ساده برای تشخیص، نگاه کردن به پشت فرش است:
فرش دستباف: پشت کار دقیقا شبیه روی فرش دیده می شود، گره ها کاملا مشخص و اندکی نامنظم هستند. همین بی نظمی طبیعی نشان از کار دست دارد.
فرش ماشینی: پشت فرش صاف تر است و گره ها به شکل کاملا منظم و یکنواخت دیده می شوند.

فرش دستباف: طرح ها ممکن است کمی بی نظمی داشته باشند. همین نشانه ای است از این که فرش توسط انسان بافته شده و نه ماشین.
فرش ماشینی: طرح ها کاملا منظم، دقیق و بدون کوچک ترین نقص تکرار می شوند.
جنس نخ و پرز از مهم ترین معیارهای تفاوت است:
فرش دستباف: از الیاف طبیعی همچون پشم، کرک، مرینوس، پنبه و ابریشم طبیعی ساخته می شود. لمس آن نرم، گرم و زنده است.
فرش ماشینی: معمولا از الیاف مصنوعی مانند اکریلیک، پلی استر یا ابریشم مصنوعی ساخته می شود. این نخ ها ارزان تر و کم دوام تر هستند.

فرش دستباف: ریشه ها جزئی از تار و پود اصلی فرش هستند و از همان نخ بافته شده اند.
فرش ماشینی: ریشه ها بعدا به فرش دوخته و اضافه می شوند.
یکی از تفاوت های مهم:
فرش دستباف: به دلیل رنگرزی طبیعی، تعداد رنگ ها بسیار زیاد است و حتی بالای ۵۰ رنگ هم در آن به کار می رود.
فرش ماشینی: معمولا بین ۸ تا ۱۴ رنگ دارد، چرا که طرح ها چاپی یا تزریقی هستند.
فرش دستباف: طرح ها دارای شناسنامه هستند و توسط طراحان بنام طراحی می شوند. رنگ ها توسط رنگرز جداگانه آماده می شوند. هر فرش دستباف یک اثر هنری منحصر به فرد است.
فرش ماشینی: نقش و نگارها عمومی و تکراری هستند. طرح ها بیشتر کپی برداری شده و هویت هنری خاصی ندارند.

فرش دستباف: قیمت بالاتری دارد اما ارزش سرمایه گذاری هم هست. هر چه فرش دستباف بیشتر استفاده شود، ارزش آن کم نمی شود بلکه گاهی بیشتر هم می شود.
فرش ماشینی: قیمت ارزان تری دارد و بیشتر برای استفاده روزمره مناسب است.
اگر فرش را خم کنید:
فرش دستباف: نرم تر، انعطاف پذیرتر و سبک تر است.
فرش ماشینی: سفت تر و کمتر انعطاف دارد.
فرش دستباف: به دلیل پرز زیاد و جنس طبیعی نخ، با پا خوردن نه تنها ارزش خود را از دست نمی دهد بلکه رنگ ها شفاف تر و زیباتر هم می شوند.
فرش ماشینی: پس از مدتی پرزهای آن کوبیده می شود و لطافت اولیه از بین می رود. رنگ ها هم به مرور زمان کیفیت خود را از دست می دهند.
برای درک بهتر ارزش فرش دستباف کافی است به مراحل بافت آن توجه کنیم:
طراحی نقشه توسط طراح
رنگرزی نخ ها
آماده سازی دار قالی و ابزار
چله کشی
بافت دستی
بریدن و پرداخت نهایی
هر کدام از این مراحل با دقت و هنر دست انجام می شود و نتیجه آن اثری هنری است که سال ها ماندگار خواهد بود.
برای اطلاع از بهترین روش های افزایش طول عمر فرش دستباف نیز میتوانید به این لینک مراجعه کنید.
| ویژگی | فرش دستباف | فرش ماشینی |
|---|---|---|
| پشت فرش | گره ها نامنظم و طبیعی | یکنواخت و منظم |
| جنس نخ | پشم، ابریشم، پنبه طبیعی | الیاف مصنوعی (پلی استر، اکریلیک) |
| ریشه ها | جزئی از تار و پود فرش | دوخته شده |
| قیمت | گران تر، ارزشمندتر | ارزان تر |
| طرح و نقشه | کمی بی نظم (نشانه دستباف بودن) | کاملا منظم |
| دوام | عمر بسیار طولانی | عمر متوسط |

تشخیص صحیح فرش تنها یک قدم است. برای افزایش عمر فرش، شستشوی تخصصی و نگهداری درست اهمیت زیادی دارد.
قالیشویی صمیم در سعادت آباد با سال ها تجربه در شستشوی فرش های دستباف ارزشمند و ارائه ی خدمات ترمیم و رفوگری، انتخابی مطمئن برای ساکنین تهران است.
برای دریافت مشاوره رایگان نیز میتوانید با کارشناسان ما در قالیشویی صمیم، تماس بگیرید.
بله، با دقت به پشت فرش و ریشه ها، بسیاری از افراد می توانند تفاوت را متوجه شوند.
خیر. ارزش هر فرش دستباف به عوامل مختلفی مثل نوع بافت، طرح، قدمت و منطقه ی بافت بستگی دارد.
بله. فرش های ماشینی مدرن با الیاف مرغوب و تکنولوژی جدید کیفیت بسیار خوبی دارند، اما همچنان ارزش هنری فرش دستباف را ندارند.